Kamuoyunda adli tatil boyunca yargı sisteminin tamamen tatilde olduğu ve hiçbir mahkeme işleminin yapılmadığı yönünde yaygın bir yanlış algı bulunmaktadır. Oysa 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu (CMK) m. 331 hükmü uyarınca, adli tatilde tutuklu dosya incelemeleri ve duruşmaları istisna kapsamında tutulmuştur. Kişi hürriyeti ve güvenliği hakkı doğrudan etkilendiği için tutuklu işler adli tatile tabi değildir; nöbetçi ceza mahkemeleri ve soruşturma makamları adli tatil boyunca tutuklu dosyalara bakmaya ve gerekli kararları vermeye devam eder.

Ceza mahkemeleri, adli tatil döneminde özgürlüğü kısıtlanmış kişilerin durumunu öncelikli olarak ele alır. Her yıl 20 Temmuz – 31 Ağustos tarihleri arasında uygulanan adli tatil döneminde tutuklu dosyalardaki temel süreçler şu şekildedir:

Adli tatil süresince tutuklu işlerde hangi hukuki adımların atılabileceği ve hangi süreçlerin aksamadan yürütüleceği CMK çerçevesinde net olarak belirlenmiştir. Tutuklu ceza dosyalarında adli tatilden etkilenmeyen başlıca durumlar şunlardır:

Ceza yargılamasında en kritik konuların başında hak düşürücü süreler ve tutukluluk incelemeleri gelir. CMK m. 331/4 maddesi gereğince, adli tatil süresince tutuklu dosyalar bakımından yasal süreler işlemeye devam eder. Yani tutuksuz dosyaların aksine, tutuklu bir dosyada verilen kararlara karşı itiraz, istinaf veya temyiz süreleri adli tatil nedeniyle durmaz ve tatil sonrasına uzamaz. Tebliğ veya tefhim edilen kararlara karşı yasal süresi içinde başvuru yapılmaması durumunda karar kesinleşebilir. Hak mağduriyeti yaşanmaması adına tebligat tarihlerinin takibi ve nöbetçi mahkemeler nezdindeki işlemlerin titizlikle yürütülmesi hayati önem taşımaktadır.