Uzlaştırma, belirli suçlarda şüpheli veya sanık ile mağdur arasında, tarafsız bir uzlaştırmacının aracılığıyla anlaşma sağlanmasını ve bu sayede ceza yargılamasının sona ermesini amaçlayan bir kurumdur (CMK m.253).
Kapsamdaki suçlar
- Şikayete bağlı tüm suçlar (bazı istisnalar hariç),
- Şikayete bağlı olmasa da kanunda sayılan bazı suçlar: kasten yaralamanın bazı halleri, taksirle yaralama, konut dokunulmazlığının ihlalinin bazı halleri, çocuğun kaçırılması ve alıkonulması, bilgi ve belgeleri vermeme gibi.
Cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar ve etkin pişmanlık hükümlerine yer verilen suçlar (bazı istisnalarla) uzlaştırma kapsamı dışındadır.
Süreç
Soruşturma evresinde savcılık dosyayı uzlaştırma bürosuna gönderir; uzlaştırmacı taraflarla görüşür. Uzlaştırma süreci kural olarak 30 gündür ve belirli hallerde uzatılabilir. Uzlaştırma görüşmeleri gizlidir ve yapılan beyanlar delil olarak kullanılamaz.
Uzlaşmanın sonuçları
Uzlaşma sağlanır ve edim yerine getirilirse soruşturma evresinde kovuşturmaya yer olmadığı kararı, kovuşturma evresinde ise düşme kararı verilir. Edimin ileri bir tarihte yerine getirilmesi kararlaştırılmışsa kamu davasının açılması ertelenir.
Avukatla katılımın önemi
Uzlaşma teklifinin değerlendirilmesi, edim miktarının belirlenmesi ve uzlaşmanın hukuki sonuçlarının anlaşılması için bir avukattan destek alınması önerilir.
Sık sorulan sorular
Uzlaştırmada para ödemek zorunlu mu?
Hayır. Uzlaşma; özür dileme, zararın giderilmesi, bir kamu yararına çalışma gibi farklı edimlerle de sağlanabilir. Edimin içeriğini taraflar serbestçe belirler.
Uzlaşmadan sonra pişman olursam?
Uzlaşma raporu ve edim yerine getirildikten sonra şikayetten vazgeçme gibi sonuç doğurur ve geri alınamaz. Edim yerine getirilmezse soruşturmaya devam edilir.
Bursa Barosu (Sicil No 7458). Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu; uzun yıllar Cumhuriyet savcısı ve başsavcısı olarak görev yaptı.
