Spor müsabakalarında taraftarların davranışları, genel hükümlerin yanında 6222 sayılı Sporda Şiddet ve Düzensizliğin Önlenmesine Dair Kanun ile ayrıca düzenlenmiştir. Kanun; tribünlerde hakaret ve tehdit içeren tezahüratı, halkın bir kesimini aşağılayan sloganları, sahaya yabancı madde atmayı ve kavgaları özel suç tipleri olarak cezalandırır ve bunlara seyirci yasağı tedbirini bağlar.
Kanunun kapsamı
6222 sayılı Kanun; spor alanları, bunların çevresi ve taraftarların müsabaka için toplu olarak yolculuk ettiği güzergâhlar bakımından uygulanır. Yani suçun stadın içinde işlenmesi şart değildir; stat çevresinde ve deplasman yolculuğunda işlenen fiiller de kapsama girer.
Hakaret ve tehdit içeren tezahürat
Kanun m.18'e göre spor alanlarında veya çevresinde kişilere karşı hakaret veya tehdit içeren tezahüratta bulunanlar hapis cezası ile cezalandırılır. Önemli özellikler:
- Mağdurun kim olduğu tek tek belirlenmese de suç oluşur (oyuncular, hakemler, yöneticiler, rakip taraftarlar).
- Toplu olarak yapılan tezahüratta her katılımcı kendi eyleminden sorumludur; kamera görüntüleri ve kolluk tutanakları belirleyicidir.
- Genel hakaret suçundan (TCK 125) farklı olarak bu suçun takibi şikâyete bağlı değildir.
Halkı aşağılama ve kin ile düşmanlığa tahrik
Kanun, halkın bir kesimini sosyal sınıf, ırk, din, mezhep, cinsiyet veya bölge farklılığına dayanarak alenen aşağılayan veya kin ve düşmanlığa tahrik eden tezahüratı da cezalandırır. Bu fiiller ayrıca TCK 216 (halkı kin ve düşmanlığa tahrik veya aşağılama) kapsamında değerlendirilebilir; özel kanun hükmü öncelikli olarak uygulanır.
Kanundaki diğer suçlar
| Fiil | Kısa açıklama |
|---|---|
| Spor alanına girişte yasak eşya bulundurma | Kesici alet, piroteknik madde, işaret fişeği |
| Sahaya girme | Müsabaka alanına izinsiz giriş |
| Spor alanında veya çevresinde yaralama ve kavga | Genel hükümlerdeki cezaların artırılmasıyla |
| Kamu malına zarar verme | Koltuk, tabela, stadyum donanımı |
| Sahaya yabancı madde atma | Çakmak, şişe, bozuk para, meşale |
| Bilet karaborsacılığı | İzinsiz satış ve fahiş fiyat |
Seyirci yasağı
Kanunun en etkili yaptırımı spor müsabakalarını seyirci olarak izleme yasağıdır. İki türlüdür:
- Mahkeme kararıyla verilen yasak: Kanundaki suçlardan mahkûmiyet veya hükmün açıklanmasının geri bırakılması halinde, cezanın yanında belli süre seyirci yasağına hükmolunur.
- İdari tedbir olarak yasak: Kanunda sayılan davranışlarda bulunanlar hakkında, ceza yargılamasından bağımsız olarak mülki amir tarafından yasak getirilebilir.
Yasak süresince kişinin Passolig kartı kullanılamaz hale gelir, bilet alımı engellenir. Bazı hallerde kişinin müsabaka saatinde belirlenen bir kolluk biriminde imza vermesi yükümlülüğü de getirilebilir.
Yaptırımlara karşı haklar
- Ceza davasında savunma; görüntülerin kişiye ait olup olmadığı, tezahüratın içeriği ve kişinin katılımının tespiti üzerine kurulur.
- HAGB, adli para cezasına çevirme ve erteleme gibi kurumlar şartları varsa uygulanabilir.
- İdari seyirci yasağına karşı, tebliğden itibaren kanuni süre içinde sulh ceza hâkimliğine başvurulabilir.
Pratik uyarılar
Statta kişiye yönelik küfür ve tehdit içerikli tezahürata katılmak, "herkes söylüyordu" savunmasıyla sorumluluktan kurtulmayı sağlamaz. Görüntüler yüksek çözünürlüklü kamera sistemleriyle kaydedilmekte, kişiler Passolig kayıtları üzerinden tespit edilmektedir. Bursa'da stadyum kaynaklı ceza soruşturmaları ve seyirci yasağı itirazları için ceza avukatı sayfamızdan bize ulaşabilirsiniz. Genel hakaret suçu için hakaret suçu ve önödeme yazımıza bakabilirsiniz.
Bu konuda Bursa’da avukat desteğine ihtiyacınız varsa Osmangazi’deki büromuzla görüşebilirsiniz:
Bunlar da ilginizi çekebilir
Sık sorulan sorular
Tribünde küfür etmek suç mu?
Evet. 6222 sayılı Kanun m.18 uyarınca spor alanında veya çevresinde kişilere hakaret veya tehdit içeren tezahürat yapmak hapis cezası gerektiren bir suçtur.
Seyirci yasağı ne kadar sürer?
Kanuna göre spor müsabakalarını seyirci olarak izleme yasağı suçun türüne göre değişen sürelerle uygulanır; idari tedbir olarak da yasak getirilebilir.
Seyirci yasağı kararına itiraz edilebilir mi?
Evet. Mahkeme kararıyla verilen yasağa karşı kanun yoluna başvurulabilir; idari tedbir olarak verilen yasağa karşı ise sulh ceza hâkimliğine başvurulabilir.
Bursa Barosu (Sicil No 7458). Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu; uzun yıllar Cumhuriyet savcısı ve başsavcı vekili olarak görev yaptı.
