Anlaşmalı boşanma, Türk Medeni Kanunu'nun 166. maddesinin 3. fıkrasında düzenlenmiştir. Kanuna göre belirli şartlar gerçekleştiğinde evlilik birliğinin temelinden sarsıldığı kabul edilir ve kusur araştırması yapılmaz. Bu şartlar şunlardır:
1. En az bir yıl sürmüş evlilik
Evliliğin, dava tarihinde en az bir yıl sürmüş olması gerekir. Süre, evlenme tarihinden itibaren hesaplanır. Bir yıldan kısa süren evliliklerde anlaşmalı boşanma mümkün değildir; ancak:
- Çekişmeli boşanma davası açılabilir,
- Dava sırasında bir yıllık süre dolarsa, taraflar anlaşarak davayı anlaşmalı boşanmaya dönüştürebilir.
2. Ortak başvuru veya kabul
İki yol vardır:
- Eşlerin birlikte başvurması: Tek dilekçe ile ortak dava,
- Bir eşin açtığı davayı diğerinin kabul etmesi: Çekişmeli açılan dava, karşı tarafın kabulüyle anlaşmalı hale gelir.
3. Hâkimin eşleri bizzat dinlemesi
Kanun, hâkimin tarafları bizzat dinleyerek iradelerinin serbestçe açıklandığına kanaat getirmesini şart koşar. Bu nedenle eşlerin duruşmada hazır bulunması zorunludur. Avukat, eş adına "boşanmak istiyorum" beyanını veremez. Hâkim, eşlerden birinin baskı altında olduğu kanaatine varırsa boşanma kararı vermez.
4. Protokolün hâkimce uygun bulunması
Eşler, boşanmanın mali sonuçları ve çocukların durumu hakkında anlaşmalıdır. Protokolde şu konular düzenlenmelidir:
| Konu | İçerik |
|---|---|
| Velayet | Çocukların kimde kalacağı |
| Kişisel ilişki | Diğer ebeveynle görüşme düzeni |
| İştirak nafakası | Miktar, artış oranı, ödeme günü |
| Yoksulluk nafakası | Talep edilip edilmediği |
| Tazminat | Maddi ve manevi tazminat veya feragat |
| Mal paylaşımı | Ev, araç, hesaplar, borçlar |
| Ziynet eşyası | Kimde kalacağı |
| Yargılama giderleri | Kimin üstleneceği |
Hâkim, özellikle çocukların menfaatine aykırı düzenlemeleri kabul etmez ve değişiklik önerebilir. Ayrıntılı protokol rehberi için anlaşmalı boşanma protokolü maddeleri yazımıza bakabilirsiniz.
Protokolde yer almayan konular
Mal paylaşımı protokolde düzenlenmemişse, boşanmadan sonra ayrıca mal rejiminin tasfiyesi davası açılabilir. Ancak protokolde "tarafların birbirinden hiçbir talebi yoktur" gibi genel ifadeler, Yargıtay tarafından mal rejimi alacaklarından feragat olarak yorumlanabilir. Bu nedenle ifadelerin dikkatle seçilmesi gerekir.
Sürecin ne kadar sürdüğü
Şartlar tamamsa dava tek duruşmada sonuçlanır. Ayrıntılar: anlaşmalı boşanma davası ne kadar sürer, hızlı boşanma yöntemleri.
Protokolünüzün eksiksiz ve ileride sorun çıkarmayacak şekilde hazırlanması için Bursa boşanma avukatı sayfamızdan bize ulaşabilirsiniz.
Bu konuda Bursa’da avukat desteğine ihtiyacınız varsa Osmangazi’deki büromuzla görüşebilirsiniz:
Bunlar da ilginizi çekebilir
- Anlaşmalı Boşanma Protokolü Nasıl Hazırlanır? Zorunlu Maddeler
- Evliliğin İptali (Butlan) Davası: Mutlak ve Nisbi Butlan Sebepleri
- Hayata Kast, Pek Kötü veya Onur Kırıcı Davranış Nedeniyle Boşanma (TMK 162)
- Sanal Aldatma Boşanma Sebebi mi? Sosyal Medya Yazışmaları ve Delil
- Zina Nedeniyle Boşanma Davası (TMK 161): Süre, İspat ve Tazminat
- Boşanma Davası Reddedilirse Ne Olur? Yeniden Dava, İstinaf ve 3 Yıl Kuralı
Sık sorulan sorular
Evliliğim bir yılı doldurmadıysa anlaşmalı boşanabilir miyim?
Hayır. Anlaşmalı boşanma için evliliğin en az bir yıl sürmüş olması gerekir. Bir yılı doldurmayan evliliklerde ancak çekişmeli boşanma davası açılabilir; dava sırasında bir yıl dolarsa anlaşmalıya dönüştürülebilir.
Eşlerden biri yurt dışındaysa anlaşmalı boşanma olur mu?
Hâkimin eşleri bizzat dinlemesi gerekir. Yurt dışındaki eş duruşmaya gelemiyorsa konsolosluk veya istinabe yoluyla beyanının alınması tartışmalıdır; uygulamada çoğunlukla eşin duruşmaya katılması istenir.
Hâkim protokolü değiştirebilir mi?
Hâkim, tarafların ve çocukların menfaatini gözeterek protokolde gerekli gördüğü değişiklikleri yapabilir; bu değişikliklerin taraflarca kabul edilmesi halinde boşanmaya karar verilir.
Bursa Barosu (Sicil No 7458). Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu; uzun yıllar Cumhuriyet savcısı ve başsavcı vekili olarak görev yaptı.
